Bach na nowo

Nowa, kolażowa interpretacja cyklu „Das Wohltemperierte Klavier” Johanna Sebastiana Bacha autorstwa Natalyi Pasichnyk to fascynujące spotkanie klasyki z współczesną wyobraźnią. Artystka przetwarza znane preludia i fugi, tworząc świeże, zaskakujące brzmienia, w których tradycja spotyka się z nowatorską narracją muzyczną. W wykonaniu uczestniczy również pięcioosobowy Calmus Ensemble, którego wokalna finezja i subtelna ekspresja wzbogacają koncert, tworząc niezwykłą przestrzeń dźwiękową. Całość staje się podróżą po odcieniach barwy, rytmu i emocji, ukazując ponadczasową moc muzyki Bacha w nowym, kolażowym świetle.

Wykonawcy:

• Natalya Pasichnyk – fortepian
• Calmus Ensemble

Program:

Natalya Pasichnyk – reinterpretacja Das Wohltemperierte Klavier Johanna Sebastiana Bacha

„Dobrze nastrojony instrument klawiszowy”* — jakiego dzieła spodziewalibyście się Państwo pod takim tytułem? Może instrukcji strojenia? Względnie jakiejś miniatury malarskiej, może literackiej? Nic z tych rzeczy.  Ten pozornie powszedni tytuł kryje za sobą zbiór 48 dwuczęściowych utworów, które wyszły spod pióra genialnego Johanna Sebastiana Bacha. Jest to cykl podzielony na dwa tomy (pierwszy powstał w 1722 roku, kolejny — 20 lat później), z których każdy zawiera 24 preludia i fugi (zatem 24 dwuczęściowe cykle) we wszystkich 24 tonacjach. Możemy domyślać się, że mistrz z Lipska chciał wykorzystać nowy, kształtujący się wówczas system harmonii funkcyjnej, zbudowany na stroju równomiernie temperowanym**, sam Bach pozostawił nam jednak inny trop: „ [Das Wohltemperierte Klavier skomponowałem] dla dobra i użytku młodzieży muzycznej pragnącej się uczyć, a zwłaszcza dla rozrywki tych, którzy już mają umiejętności w tej dziedzinie”***. Mamy zatem naukę poprzez zabawę, a jednocześnie zabawę poprzez naukę… Wynika to z faktu, że Bach całe swoje życie uczył muzyki. Bogaty repertuar dydaktyczny, który pozostawił po sobie, stanowił, stanowi i stanowić będzie bazę dla adeptów sztuki muzycznej na różnych poziomach zaawansowania.

Jednak Preludia i fugi tworzące WTK bynajmniej nie są nudnymi, uczniowskimi wprawkami. Każdy z tych utworów to wycyzelowana perła. Preludia zachwycają pomysłowością, harmonią, melodyką, zaś fugi — niesamowitą wielogłosową tkanką muzyczną kształtowaną w mistrzowski sposób. Dość powiedzieć, że Fryderyk Chopin został „wychowany” właśnie na tym zbiorze, uważał go za podstawię pianistyki, i do końca życia wykonywał go w całości z pamięci (współczesne nagrania całego dzieła trwają około 3,5 godziny). Anegdota głosi, że na pytania o to, jak jest to możliwe, że pamięta doskonale wszystkie części tego rozległego cyklu, odpowiadał: „tego się nie zapomina”. 

I my, ludzie kultury, nie zapominamy. WTK jest wciąż żywe, nie tylko w repertuarach uczniów szkół muzycznych, ale także czołowych pianistów i… innych instrumentalistów, a także wokalistów. Jest to bowiem tak ikoniczny utwór, że doczekał się wielu nowych, świeżych aranżacji i reinterpretacji, a jedną z nich zaprezentuje Calmus Ensemble na deskach Filharmonii w Olsztynie.

Agnieszka Teodora Żabińska

*oryg. Das Wohltemperierte Klavier; w tekście będę posługiwać się często używanym skrótem: WTK.

**równomierna temperacja polega na dostosowaniu odległości miedzy dźwiękami, aby na każdym dźwięku było możliwe zbudować gamę. 

Bilety w cenie:
Normalny 70 zł
Ulgowy 50 zł
Bilet na Kartę Seniora (do nabycia w kasie) 35 zł
Bilet na Kartę Dużej Rodziny (do nabycia w kasie) 30 zł